Dr. Kutlugül Yüksel, Eskişehir Yolu, no:266, TepePrime, C Blok, 3, kat, no:45 (Danıştay karşısı) -Ankara

Bebek Cinsiyeti Önceden Belirlenebilir Mi?

Tarihte Erkek Çocuk Arzusu

Klan adı verilen ilk insan toplulukları Anaerkil'di. Yani bu topluluklar kadının üstünlüğüne dayanıyordu. Zamanla bazı toplumlarda kız çocukları alabildiğine horlandı,insan yerine konmadı. Örneğin: Eski Çinlilerde kadın kocasının kulu sayılır önünde konuşamaz, kocası ve erkek çocukları ile sofraya oturamazdı. Eski Yunanlılarda kadın kocasının malı sayılır, eşya gibi alınıp satılırdı. Araplar doğan kız çocuklarını diri diri toprağa gömerlerdi. Eski Mısırlılar kadının ölüsüne bile hakaret ederlerdi.

Bindokuzyüzyetmiş'lerde X ve Y kromozomlarını taşıyan spermlerin birbirlerinden ayrılabileceğinin keşfi ile istenilen cinsiyette çocuğun dünyaya gelebilmesinin bilimsel yolu açılmıştır. Bindokuzyüzdoksansekiz yılında Virginia'da yapılan çalışmalarda Y kromozomlarının DNA oranlarının X kromozomlarına göre küçük olması nedeni ile Y kromozomlarının hareket hızları daha fazla olduğundan, bir takım tekniklerle X ve Y içeren spermlerin ayırt edilebileceği kanıtlanmıştır. Bilindiği gibi Y kromozomu taşıyan spermin yumurtayı döllemesinden erkek, X kromozomu taşıyan spermin yumurtayı döllemesinden ise kız cinsiyeti oluşur.

Yüzyıllardır süregelen yanlış gelenek ve göreneklerin sonucu olarak geçmişte aileler doğacak bebeklerinin erkek olmasını arzu etmişlerdir. Kadın ve erkek arasındaki bu eşitsizliği ortadan kaldırmak için son yüzyılda önemli çalışmalar yapılmıştır. Çağımızda bu konuda inanılmaz ilerlemeler kaydedilmiştir.

Bebek Cinsiyetini Önceden Belirlemenin Önemi

Çeşitli nedenler yüzünden aileler doğacak çocuklarının cinsiyetini önceden belirlemek istemektedir. Kalıtım yolu ile geçen çok sayıda hastalık vardır. Bunlardan en önemlileri; kalıtım yoluyla babadan oğula geçen renk körlüğü, annenin kromozomlarıyla erkek çocuğa geçen kasları eriten Duchenne hastalığı, yine annenin kromozomları ile yalnız erkek çocuğa geçen kan pıhtılaşma bozukluğu hastalığı olan hemofili hastalığı sayılabilir. Bu şekilde hastalık taşıyan ailelerde bebeğin cinsiyetini önceden belirlemek oldukça anlamlıdır. Bir de çok sayıda aynı cinsiyetten bebeği olan, karşı cinsten bebek özlemi ile yanıp tutuşan, bunu bir saplantı haline getiren, bu nedenle eşi ile aralarında büyük sorun yaşayan aileler de bu konuda yardım almak için büyük çaba sarfetmektedir. Doktorların birinci görevi insanların mutluluğu için çalışmak olmakta birlikte, bu hassas konuda herhangi bir anlamlı neden olmadan doğanın dengesi ile oynamak etik değildir.

Bebek Cinsiyetini Belirleme Konusunda İleri Sürülen Metodlar:

Yapılan araştırmalardan; kadınların büyük bir kısmı bebek cinsiyeti konusunda seçici davranırken, yalnız ’sinin bebek cinsiyeti konusunda tercihlerinin olmadığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle bebek cinsiyeti konusu araştırmacıların ilgisini çekmiş ve bu konuda bir çok teoriler ileri sürülmüştür.

a) Preimplantasyon Genetik Tanı Metodu:

Tüp bebek (ICSI) ve preimplantasyon genetik tanı metodu ile embriyodan alınan birkaç hücreden yapılan genetik inceleme sonucunda hem sağlıklı hem de istenilen cinsiyette embriyolar tespit edilerek anne rahmine transfer yapıldığı ve gebelik elde edildiği taktirde, doğacak bebek 0 istenilen cinsiyette olacaktır. Görüldüğü gibi bu metod ile arzulanan bebek cinsiyeti elde etme şansı hemen hemen 0’dür.

b) Shettles Metod:

Bu metotta erkek ve dişi spermlerin hareket kabiliyeti ve hayatta kalma süreleri göz önüne alınarak istenen cinsiyette bebeğe sahip olmaya çalışılır. Erkek çocuk için yumurtlamadan yaklaşık 12 saat önce, kız çocuk için yumurtlamadan birkaç gün önce ilişkiye girilmesi önerilir. Erkek bebek isteyenlerin özellikle yumurtlama günü ya da yumurtlamadan 12 saat önce ilişkiye girmeleri önerilir. Bu nedenle erkek çocuk isteyenlerin mutlaka yumurtlama gününü doğru olarak tespit etmeleri gerekir. Bunun için piyasada bulunan ovülasyon kitlerini kullanabilirler veya doktora giderek yumurtlama gününü tespit ettirebilirler. Kız bebek isteyenler için yumurtlamadan önceki günler yani adet kanamasından sonra sık cinsel ilişkiye girmeleri önerilir.

c) Beslenme Metodu:

Gebelik öncesi diyet yaparak pH dengesini değiştirmek ve böylece vajinada asidik ya da alkali ortam yaratarak istenilen cinsiyette kromozomun geçişini kolaylaştırmak. Beslenme konusunda ilk bilimsel çalışmalar 1933 yılında C. Herest adlı bir Alman biyolojisti bir deniz kurdunun üremesi üzerinde çalışmalar yapmış ve ilginç sonuçlar ile karşılaşmıştır. Deniz suyuna kattığı potasyum miktarı arttıkça erkek kurtcukların ürediği, tersine kalsiyum miktarı arttıkça ise yavruların daha çok dişi olduğunu gördü. Bu çalışmaları daha sonra başka bilim adamları tarafından diğer hayvanlar üzerinde de denenerek desteklendi. Bebek cinsiyetine uygun diyet verme alışkanlığının temelinde bu çalışmalar yatar. Bebeğin cinsiyetini belirlemek için uygulanan özel beslenme rejimi erkek bebek isteyenler için potasyum ve sodyumdan zengin gıdaların (muz, kuru fasulye, nohut, mercimek, kayısı ,ananas, her türlü et vb), kız bebek isteyenler için kalsiyum ve magnezyumdan zengin gıdaların( süt ve süt ürünleri, yumurta, patates, hamur işleri, sütlü tatlılar vb, tuzsuz besinler) doktor kontrolünde uygulanması esasına dayanır. Beslenme rejimi yalnız kadınlar tarafından uygulanır, erkekler rejime dahil değildir. Beslenme rejimi titizlikle uygulanmalıdır. Bu rejim üç ay yapıldıktan sonra doktor tarafından ilişki günü tespit edilir ve gebe kaldığı kanıtlanıncaya kadar belirlenen beslenme rejimine devam edilir. İlişki gününe kadar erkek korunma yöntemine devam etmelidir. Gebelik kesinleşince istenilen besin yenilebilir, rejime devam etmenin hiçbir anlamı kalmaz. Gebelik oluşmazsa beslenme rejimine altı aydan fazla devam edilmez; alınmayan besinlere karşı vücutta bir takım eksiklikler ve devamlı yenilen besinlere bağlı olarak da bir takım kan değerleri artabilir ve çok önemli sağlık sorunları ortaya çıkabilir. Örneğin erkek çocuk diyetini kalp hastaları, böbrek hastaları, hipertansiyonlu olanlar asla kullanamaz. Beslenme rejiminde dikkat edilmesi gereken en önemli nokta da rejim süresince asla listede önerilen besinler dışına çıkılmamalıdır. Beslenme rejiminde başarı oranı annenin sabırlı olmasına verilen listeyi uygulama durumuna bağlı olarak %70-%75' dır (hiçbir metot uygulanmadan tamamen doğal yolla doğan bebeklerin %50’si kız, %50’si erkek yani oranlar eşittir).  Erkek bebek isteyenler için cinsel ilişkiden önce karbonatlı su ile vaginal duş yapılması, kız bebek isteyenler için cinsel ilişkiden önce sirkeli su ile vajinal duş yapılması; vajen pH seviyesinin erkek bebek isteyenlerde daha alkali, kız bebek isteyenlerde ise daha asidik bir ortam yaratılmasına olanak sağlar.

d) Diğer Metodlar:

Bebek cinsiyetini belirlemede Çin'de yüzyıllar önce uygulanan “Çin Takvimi Yöntemi” ile anne adaylarının hamile kaldıkları yaş ile hamile kaldığı ayın önemi vurgulanmakta ve hamile kalınan yaş ve ay karşılaştırılarak doğacak bebek kız mı erkek mi belirleniyor. Bu yöntemin de doğruluk oranının yüksek olduğu belirtilmektedir. Bu ara benim kişisel kanaatimi soracak olursanız bu yöntemin doğruluk oranı oldukça düşüktür. Günde en az 50 doğumun gerçekleştiği hastanede yaptığım çalışmada Çin Takviminin bebek cinsiyetini belirleme konusunda doğru sonuç vermediğini bizzat tespit ettim.

Antik çağdan beri bebeğin cinsiyetini önceden saptayacak formüller aranmıştır. Kadının gebe kalmadan üç ay öncesinden başlayarak gebeliği netleşinceye kadar belirli bir gıda rejimine tabi tutulması, ilişkiden önce erkek ya da kız bebek isteyenler için farklı vajen banyosu yapılması, yumurtlama döneminin çeşitli metotlarla tespiti yapılarak ilişki gününün istenilen cinsiyete göre ayarlanması, orgazm ve boşalmanın aynı anda olması gibi çeşitli faktörler üzerinde çalışılmıştır. 

Sonuç:

İstenilen cinsiyette bebek sahibi olmanın en garanti yolu; tüp bebek uygulamasında preimplantasyon genetik tanı metodu ile embriyodan alınacak bir hücrede X ve Y kromozomları tespit ederek, istenilen cinsiyette embriyoyu rahme yerleştirmektir. Bu konuda bilinmesi gereken önemli bir noktaya da dikkat çekmek isterim; cinsiyet belirleme amaçlı tüp bebek tedavisi bizim ülkemizde genetik bazı hastalıklar dışında kesinlikle yasaktır.

Önceden de belirttiğim gibi bebek cinsiyetini önceden belirleme konusu çok hassas bir konudur. Doğanın hassas dengesi bozulmamalıdır. Bebek cinsiyeti ayırt etmek etik açıdan çok yanlıştır. Bu yöntem yalnızca X'e bağlı geçiş gösteren ve 0 hasta olacağından emin olunan kromozomal bozukluk durumunda kullanılmalıdır.

Bebek cinsiyeti seçiminin doktor yardımı olmadan evde uygulanabilecek kolay bir metot olmadığı bilinmelidir.